![]() |
|||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
|
Tedavisi Mümkün Olan Bir Hastalık... BÖBREK KANSERİ NEDİR GENEL OLARAK BÖBREK KANSERİ TEDAVİSİ MÜMKÜN OLAN BİR HASTALIKTIR. Not: Tıbbi içerikli yazılardır asla tedavi amaçlı kullanılmaz. Herbalist Kemal Böbrek Kanseri Hakkında Genel Bilgiler: Her yıl yaklaşık 10 bin kişiden birinin böbrek kanserine yakalandığı, 30 bin kişidenbirinin de bu hastalıktan kaybedildiği sanılmaktadır. Üroonkoloji Derneği Böbrek ve Testis Tümörleri Alt Grubu tarafından hazırlanan bu bilgilendirme yazısı temel amacıböbrek kanseri hakkında insanları bilgilendirmek ve böbrek kanser hastalarına bu hastalık ile ilgili bilgi vermek, tedavi seçenekleri ve sonuçları konusunda aydınlatmaktır. Kitapçık, bölümler halinde böbrek kanserinin oluşmasında rol oynayan olası risk faktörleri, kanserin belirtileri, tanı konulması, tedavisi ve tedavi sonrası izlem ve bakım hakkında bilgileri içermektedir. Erken tanı konulup uygun tedavi verilirse böbrek kanserinin tamamen iyileşeceği unutulmamalıdır. Erken evrede tanı konulduğu takdirde böbrek kanserli hastaların yaşam oranları %70 ila %100 arasında olabilmektedir. Böbrekler, karın üst bölgesinde bulunan ve idrarı oluşturan bir çift organdır. Oluşan idrar üreter adı verilen iki ince borucuk aracılığıyla idrar kesesine aktarılır. Böbreklersırtta göğüs kafesinin iki yanında yer alırlar ve kuvvetli sırt adaleleri ve alt kaburga kemiklerince dış etkilere karşı korunurlar. Etrafında Gerota kılıfı adı verilen kalınca birkılıfla kaplı olup ayrıca da üst yüzeyi tıpkı bir elmanın dış kırmızı kabuğu gibi bir zarla kaplıdır. Ana atardamar’dan (aorta) gelen bir damarla kanlanırken, toplayıcı damarıana toplar damarlara (vena kava) boşalır. Vücutta metabolizma sonrası oluşan zararlı maddeleri ve fazla suyu idrar yoluyla uzaklaştırmak ana görevidir. Bunun yanısıra kan basıncını (tansiyon) ayarlamada ve kan yapımında da rol oynarlar. Kanser nedir? Vücudun temel yapıtaşları olan hücreler normalde vücudun ihtiyacına göre kontrollü bir şekilde çoğalabilirler. Kanser, bir hücre tipinin kontrol dışı ve düzensiz çoğalmasısonucu büyüyerek tümör oluşturması, etrafındaki yapıları istila etmesini ve uzakorgan ve bölgelere yayılabilme yeteneğini ifade eder. Böbrek kanseri nedir? Böbrekte bir çok farklı kanser türü gelişebilir. Bu kanser türlerini iyi huylu ve kötühuylu olmak üzere 2 gruba ayırırız. Böbrekte en sık görülen kitle basit böbrek kistleridir. Böbrek kisti iyi huylu bir kitle olup kanserden tamamen farklıdır. Çoğu zaman raslantısal olarak ortaya çıkan böbrek kistleri insan yaşamını hiçbir zaman tehdit etmez. Böbrek kisti saptanan hastalar gereksiz yere paniğe kapılırlar ve tedavi arayışı içine girerler. Gerçekte böbrek kistleri çoğu zaman tedaviyi bile gerektirmezler, yalnızca izlemek hemen daima yeterli olur. Böbrek kanseri ise kötü huylu bir kitle olup, böbrek kistlerinin aksine insan yaşamıiçin tehdit oluşturabilmektedir. Bu yazının amacı nedeniyle yetişkinlerde en sık karşılaşılan ve kötü huylu bir böbrek kitlesi olan renal hücreli kanser anlatılacaktır.Renal hücreli kanser, böbrekte kanı süzen ve idrar oluşturan dokulardan köken alır. Böbrek kanseri büyüdükçe etrafında yer alan lenf bezleri, karaciğer, kalın barsak ve pankreasa yayılabilir. Bunun yanında, ana tümörden kopan tümör parçaları vücudun diğer uzak taraflarına giderek yerleşebilir (Metastaz). BÖBREK KANSERİNİN OLASI NEDENLERİ VE KORUNMA Böbrek kanseri genellikle 50-70 yaşları arasında ortaya çıkar. Erkekte kadına göre 2-3 kat daha fazla görülür. Böbrek kanserinin nedeni henüz tam olarak bilinmemektedir. Ancak, araştırmacılar böbrek kanseri gelişmesi açısından bazı risk faktörleri belirlemişlerdir. Ancak,bu risk faktörlerine sahip olan herkes böbrek kanserine yakalanmayacağı gibi her böbrek kanserli hastada da bu faktörler bulunmayabilir. Sigara: Araştırmalar sigara içenlerde böbrek kanseri görülme riskinin iki kat fazla olduğunu göstermektedir. Bu risk günde içilen sigara miktarı ve sigara içme süresiyle daha da artar. Sigara bırakıldığında artmış olan risk zamanla geriler. Aile öyküsü: Ailede böbrek kanserli bir akrabanın olması böbrek kanserine yakalanma riskini artırmaktadır. Diet: Yüksek kalorili diet ve kızartma türü yiyecekler riski artırmaktadır. Yüksek tansiyon: Bazı çalışmalarda yüksek tansiyonlu hastalarda 3 kat fazla böbrek kanseri geliştiği gösterilmiştir. Şişmanlık: Fazla kilo özellikle kadınlarda böbrek kanseri riskini arttırabilir. Kanserli hastalara destek olunması Ciddi bir hastalıkla yaşamak kolay değildir. Kanserli hastalar ve yakınları birçokproblemle karşılaşabilir. Yeterli bilgi ve desteğe sahip olununca bunlarla mücadele etmek kolaydır. İyi bilinmektedir ki böbrek kanseri bulaşıcı değildir. Hiç kimse bir başkasından böbrek kanseri “kapmaz”. Kanserli hastalar gelecekleri hakkında, aile, meslek ve günlük aktivitelerini yapıp yapamayacakları hakkında endişelidirler. Böbrek kanserli hasta ve ailesi gelecekte kendilerini neyin beklediğini, özellikle de tedavi edilebilme şansını merak eder. Unutulmamalıdır ki istatistikler geniş hasta gruplarından elde edilmiş ortalama sayılardır. Beklenebileceği gibi belirli bir hasta için kesin fikir vermez. Yine de geniş serilerden elde edilen sonuçlar göstermiştir ki en etkili öngörücü faktörler tümörün yayılma miktarı (evre) ve histopatolojik olarak saptanan derecesidir (grade). Tümörün yaygınlığı ve tümörün patologlarca saptanan histolojik derecesinin yüksekliğinin beklenen yaşam süresi üzerinde negatif etkisi bilinmelidir. Mesleki risk faktörleri: Çelik endüstrisi, petrol, kadmiyum, kurşun endüstrisi çalışanları ve asbestoza maruz kalanlarda böbrek kanseri riski artmaktadır. Radyasyon: Daha önce tedavi amacıyla radyasyon almış ya da başka bir nedenle radyasyona maruz kalmış kimseler artmış risk taşırlar. Diyaliz: Kronik böbrek yetmezliği nedeniyle uzun süreli hemodiyalizprogramında olan hastalarda böbrek kisti ve böbrek kanseri riski daha fazladır. Genetik: Von Hippel-Lindau hastalığı genetik geçişli bir hastalık olup beraberinde iki taraflı böbrek ve diğer bazı organlarda kanser ortaya çıkmasısözkonusu olabilir. Bu hastalar ve ailesi yakından izlenmelidir. Böbrek kanserinin belirtileri: Başlangıç aşamalarında böbrek kanseri çok belirgin bir yakınmaya sebep olmayabilir. Raslantısal olarak saptanabilen böbrek kanserleri çoğunlukla iyileşebilir niteliktaşımaktadır. Bir başka deyimle erken tanı konulduğunda tedavi hem daha kolayolmakta, hemde kanserden tamamen kurtulma olasılığı artmaktadır. Ancak, tümör büyüdükçe ve yayıldıkça tedavi olasılıkları azalmaktadır. En iyisi, erken tanı için rutin kontrolleri aksatmamaktır. Böylelikle raslantısal yakalama şansı artacak ve dolayısıyle hastalıktan kurtulma mümkün olabilecektir. Yine de görülme sıklığına göre aşağıda sıralanan belirtilerden bir veya birkaçı ortaya çıkabilir; İdrarda kan: Zaman zaman çıplak gözle görülebilir, bazen kaybolabilir. Bazıdurumlarda ise sadece idrar analizlerinde çıkabilir. Böbrek bölgesinde kitle Ağrı İştahsızlık Genel hastalık hali Kilo kaybı Tekrarlayıcı yüksek ateş Yüksek kan basıncı (hipertansiyon) Kansızlık (anemi) Kanser yayılmışsa yayıldığı organla ilgili bulgular görülebilir. Örneğin akciğerlere yayıldıysa öksürük, nefes darlığı, kanlı balgam çıkarma olabildiği gibi kemik yayılımı olan hastalarda kemik ağrıları, beyin yayılımı olanlarda başağrısı, felçler, şuur kaybı gibi bulgular olabilir. Bu yakınmalar böbrek kanserinin belirtisi olabileceği gibi enfeksiyon gibi başka problemlerden de kaynaklanabilir. Bu yakınmalara sahip olan insanlar mutlaka bir üroloji uzmanına görünmelidirler. Genellikle erken kanser ağrıya sebep olmaz. Dolayısıyla, ağrı hissetmeden doktoru görmek önemlidir. Erken tanı konulan kanserin tedavisi olasıdır. Böbrek kanserinin tanısı Hastanın yakınmaları ve geçmişi hakkında doktorun yapacağı araştırma ve fizik muayene tanıya ulaşma yolunda ilk adımdır. Muayenede özellikle karın bölgesinde böbreklere uyan bölgede normal dışı sertlik ya da kitle olup olmadığı araştırılır. Daha sonra kan ve idrar testi yapılabilir. Böbrek tümörlü hastalarda bazen idrarda gizli kan yakalanabilir. Hastanın yakınmaları, öyküsü ve doktorun ilk değerlendirme bulguları daha sonra yapılacak araştırmaları belirlemek için çok önemlidir. Doktor böbrek ve etrafındaki organların durumunu anlayabilmek için ultrasonografi veya intravenöz ürografi gibi tetkikler ister. Ultrasonografi böbrekte tümör olup olmadığını belirlemekiçin çok yararlıdır. Bu tetkiklerde elde edilen görüntülerde böbrek tümörü gösterilmişise ya da şüphesi varsa bilgisayarlı tomografi (BT) incelemesi yapılmalıdır. BT böbreğin durumunu gösterir, kitlenin kist mi, tümör mü olduğunu, etrafa yayılımınıve böbrek civarındaki lenf bezelerinde büyüme olup olmadığını gösterir. Ancak, bu tümörün iyi ya da kötü huylu (kanser) olduğunu ayırt ettirecek bir görüntüleme yöntemi henüz mevcut değildir. Ancak, mevcut istatistiksel bilgiler görüntüleme metotlarıyla saptanan bir böbrek kitlesinin kanser olma olasılığının %80-85 civarında olduğunu söylemektedir. Dolayısıyla aksi ispat edilene kadar böbrekte saptanan herkitle kanser kabul edilerek ileri incelemelere gidilmelidir. Nadiren böbrekteki bulgunun kist mi tümör mü olduğuna karar verilemez ve aydınlatmak için iğne biyopsisi gerekebilir. Hastalığın evresini belirlemek için akciğer röntgen filmi taraması ve bazen kemik taraması yapılabilir. ANGIOMYOLIPOM
(HAMARTOM) Tanı: Ultrasonografi (US), Bilgisayarlı tomografi (CT) veya Magnetik rezonans görüntüleme (MR) ile (içeriğindeki yağ dokusundan dolayı) rahatlıkla konur. Angiomyolipom’un takibi önemlidir. 6 cm ‘ye ulaşıncaya kadar tedaviye ihtiyacı yoktur. Senelik US takibi yeterlidir. Problem yaratan durumlarda; acil nefrektomi, parsiyel ya da nefron koruyucu nefrektomi veya embolizasyon yapılır. ONKOSİTOM Histolojik olarak düşük grade (grade I) ‘li okositomlar eosinofilik, granüler stoplazmalı, uniform büyük hücrelerden oluşur ve benigndir. Tanı: US, CT ile konulur. Böbrek kanserinden ayırt edici tanısı zor olduğu için düşük grade’li küçük hacimli (3 cm’den küçük) tümörlerde parsiyel nefrektomi yüksek grade’li veya büyük hacimli tümörlerde radikal nefrektomi yapılır. MALIGN (HABİS) TÜMÖRLER (Tm) Böbrek adenokanseri; Renal Cell (hücreli) Ca (kanser), Hipernefrom veya Grawitz tümörü gibi isimlerle de anılır. Bütün malign tümörlerin %3’ünü, böbrekteki malign tümörlerinin de %86’sını oluşturur. Genellikle 40-70 yaşları arasında, en sık 60 yaşlarında görülür. Erkeklerde kadınlara oranla 2-3 kez daha sıktır. Sebep kesin olarak
belli olmamasına rağmen; genetik faktörler; gelişmiş ülkelerde yaşayanlarda
(tanı yöntemlerinin daha kolaylıkla kullanılmasına bağlı olarak); yağ ve
kolesterolden zengin beslenenlerde; kadmium, asbest, petrokimya ve deri
sanayisinde çalışanlarda; sigara içenlerde böbrek kanseri riskinin daha
yüksek olabileceği bildirilmiştir. Histoloji: Derecelendirme (grading):
Metastaz: Direkt yayılım: Hematojen (kan
yoluyla) yayılım: Lenfojen yayılım: EVRELENDİRME (TNM)
KLİNİK BELİRTİLER Bunların dışında;
varikosel, hipertansiyon, halsizlik, kilo kaybı, anemi, ateş ve metastazlara
ait semptomlar da yine ileri evrelerde görülebilmektedir. TETKİKLER Ultrasound: Solid ya da kistik böbrek tümörlerinin tanısında tanı değeri %90’dadır. İlk yapılması gereken tanı yöntemidir. Ürografi (DÜSG-İVP): Böbrek konturlarında büyüme, düzensizlik ya da bombeleşme, psoas gölgesinde silikleşme, pelvikalisiel deformasyon, alt kutup tümörlerinde üreterin mediale itilmesi, parankim harabiyeti sonucu fonksiyon kaybı izlenir. Bilgisayarlı Tomografi (CT): Doku dansitesi (yoğunluğu) ölçülerek tümörün, benign ya da malign olup olmadığı %90 doğrulukta belirlenir. Aynı zamanda lokal yayılım, regional lenfadenopati ve renal ven ya da vena cavada tümör trombüsü, karaciğer, dalak metastasları tanısı CT ile mümkün olmaktadır. Renkli Doppler US ve Cavagrafi: CT’de saptanan şüpheli tümör trombüslerinde yapılmalıdır. Renal Angiografi: Solid tümörlerin ayırıcı tanısında CT’nin yetersiz kaldığı olgularda damarları kasacak bir madde ve boya verilip içi boyandığında; tümörlü alanlarda oluşan yeni damarlarda kasılma (kontraksiyon) olmamasıyla ayırt edici tanı yapılır. Uzak metastazlara yönelik Akciğer grafisi veya Akciğer tomografisi, kemik sintigrafisi evrelendirme için yapılmalıdır. HER
İKİ BÖBREĞİN YOKLUĞU
BASİT BÖBREK KİSTLERİ:
MALTROTASYON
POLİKİSTİK BÖBREK
Not: Alıntıdır…
SAĞLIKLI BİR YAŞAM Geniş bilgi için iş veya cepten arayınız.
İş: 0326 413 01 77
SAĞLIKLI BİR YAŞAM |
|
||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| Bütün Hakları Saklıdır.Web Proje : Şahin Öz Proje & Danışmanlık | |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||